Chương 5: LILY LÀM VƯỜN
LILY LÀM VƯỜN
Lily Plants a Garden
When Lily Skunk was just a little skunk, she loved to visit Ms. Hoot’s garden. There were so many amazing vegetables to look at—cucumbers, radishes, carrots, peppers, beans, and lettuce.
One afternoon, Lily said to her mom,
“I wish we had a vegetable garden like Ms. Hoot’s.”
“Me too,” said Mom, “but planting a garden takes a lot of time and effort.”
“I know, but I’ll do all the work,” said Lily, “I promise.”
Khi chồn Lily chỉ mới là một bé chồn nhỏ xíu, bé đã rất thích đến thăm khu vườn của cô Hoot. Trong khu vườn ấy có đủ loại rau củ quả để ngắm nhìn, nào là dưa chuột, củ cải, cà rốt, nào là các loại ớt, tiêu, hạt đậu và cả các búp xà lách tươi mơn mởn.
Một buổi chiều nọ, Lily nói với mẹ.
– Ước gì nhà mình có khu vườn như nhà cô Hoot.
– Mẹ cũng thế, con ạ – mẹ Lily đáp – Nhưng việc trồng nên một khu vườn cần rất nhiều thời gian và công sức.
– Con biết ạ, nhưng con xung phong làm hết – Lily hào hứng nói – Con hứa đấy mẹ!
“I’m sorry,” said Mom. “I just don’t think you realize how much work it takes. You have to fix the dirt, then plant the seeds, then weed and water almost every day. I bet I’d end up doing most of it, and I’m just too busy right now.”
– Con yêu, mẹ xin lỗi – mẹ Lily nói – Mẹ nghĩ con chưa thực sự hiểu việc làm vườn khó khăn đến thế nào. Con phải xới đất lên, phải gieo hạt xuống, rồi mỗi ngày con đều phải nhổ cỏ dại và tưới nước. Mọi việc chắc rồi cũng đến tay mẹ, mà hiện giờ mẹ bận lắm.
“But I really, really, really want a garden,” said Lily.
Lily looked as if she might burst into tears.
“Well,” said Mom, looking at Lily’s face, “maybe someday we could look into planting something easier… something like… a strawberry patch. A strawberry patch wouldn’t take as much work as a vegetable garden… and strawberries are so delicious!”
– Nhưng con thực sự, thực sự, thực sự muốn có một khu vườn mà mẹ – Lily năn nỉ. Nhìn cô bé như sắp bật khóc đến nơi.
– Chà – mẹ Lily lưỡng lự – Một ngày nào đó ta sẽ thử trồng loại nào dễ dễ như là... một khóm dâu chẳng hạn. Một khóm dâu không khó trồng như cả một vườn rau đâu, và quả dâu ăn rất ngon nữa.
But Lily didn’t want to wait ‘til some day. She wanted a vegetable garden right now.
Nhưng Lily không muốn đợi đến “một ngày nào đó”. Cô bé muốn có khu vườn ngay bây giờ.
In the middle of the night, Lily woke up with a great idea. She ran over to her desk and pulled out a sheet of paper. She got her favorite pen and wrote a note to her mom:
Thế là quá nửa đêm hôm ấy, Lily bật dậy với một ý tưởng hay trong đầu. Cô chạy đến bên bàn học và lấy ra một tờ giấy, rồi cầm cây bút ưa thích của mình và bắt đầu viết một lá thư cho mẹ:
The next morning, Lily ran downstairs and handed her note to Mom.
“Oh, Lily,” Mom said as she read it. “I can see that you want this garden very badly.” She paused. Then she said, “Well, if you promise to do most of the work and I get to eat strawberries, I’d say your plan is a win–win. When do you want to get started?”
“Right now,” said Lily.
Sáng hôm sau khi vừa thức dậy, Lily liền chạy ngay xuống nhà và đưa lá thư cho mẹ.
– Ôi, Lily của mẹ – mẹ Lily kêu lên – Mẹ hiểu rồi, con thực sự rất muốn có khu vườn này.
Nói rồi, mẹ ngừng lại một chút và tiếp – Chà, nếu con hứa sẽ làm hầu hết các công việc chăm vườn, mà mẹ lại còn được ăn dâu tươi, thì kế hoạch này của con đúng là lợi cả đôi đường rồi. Con muốn khi nào bắt đầu?
– Ngay bây giờ ạ! – Lily reo lên vui sướng.
That afternoon, Mom and Lily raked the dirt and planted the seeds. Dad put up a scarecrow. After that, Mom and Dad got busy with other things, and Lily kept working in the garden.
Chiều hôm đó, Lily cùng mẹ xới đất lên và rải hạt giống xuống. Bố Lily cũng giúp một tay bằng cách cắm một con bù nhìn rơm ở góc vườn. Sau khi xong những việc đó, bố mẹ rời đi vì bận việc còn Lily vẫn tiếp tục ở lại chăm chút khoảnh vườn.
All summer long, Lily watered and weeded, weeded and watered, just like she promised. It was hard work. Stink helped too—at least he tried, but usually he only got in the way. He kept watering himself instead of watering the vegetables.
Cả mùa hè, Lily không ngừng tưới nước rồi lại nhổ cỏ, nhổ cỏ rồi lại tưới nước, đúng như lời mình đã hứa, và quả thật việc chăm vườn rất vất vả. Stink cũng có giúp – ít nhất là đã cố giúp, nhưng cậu bé chỉ làm vướng chân Lily thêm. Cứ bảo Stink đi tưới nước cho rau củ quả thì cậu lại tưới hết lên người mình.
And Lily had to remind him not to pull up the carrots to see how they were doing.
Soon tiny plants poked up from the dirt.
Chưa hết, Lily còn phải nhắc cậu nhớ là khi kiểm tra cà rốt đã lớn chưa thì không cần nhổ chúng lên mà xem.
Chẳng bao lâu sau, trên mặt đất đã nhú lên vài mầm non.
After several more weeks, Lily started to see some vegetables—and strawberries, too.
When everything was ready to harvest, Lily and Stink picked a whole bunch of vegetables and strawberries and brought them into the house.
“Wow!” said Mom. “Fresh vegetables and strawberries! That’s great! Now I won’t have to buy veggies and strawberries at the store anymore. And it’s so healthy to eat out of our own garden! What a treat!”
Thêm vài tuần nữa, Lily đã bắt đầu thấy được vài loại rau – và cả dâu nữa.
Khi các loại rau củ quả đã đến kỳ thu hoạch, Lily và Stink lại ra hái mỗi thứ một ít mang vào nhà.
– Ôi chà – mẹ hai đứa reo lên – Rau củ tươi rói, lại còn cả dâu nữa, tuyệt quá các con ạ! Giờ mẹ không cần phải đi chợ mua rau và dâu nữa. Mà được ăn rau củ từ chính vườn nhà mình là tốt cho sức khỏe lắm đấy. Thật là tuyệt vời!
That night for dinner, Lily, Stink, Mom, and Dad had vegetable soup and strawberry shortcake.
“These strawberries are sooooo juicy,” said Mom. “They are delicious and nutritious. I’m sure proud of you, Lily! You worked really hard all summer long, and I hardly did a thing, just like you said. And thank you, too, Stink!”
“I’m glad you’re happy,” said Lily.
“Hey, maybe I should plant a flower garden,” said Mom.
“Are you sure you want to do that, Mom?” asked Lily.
“Planting a garden takes a lot of time and effort. You just don’t realize how much work it takes!”
Bữa tối hôm đó của gia đình Lily, Stink, Mẹ và Bố có món súp rau củ, tráng miệng bằng bánh kem dâu tây.
– Mấy quả dâu này mọng nước quá – mẹ Lily khen – Vừa ngon vừa bổ dưỡng. Mẹ thực sự rất tự hào về con, Lily à. Con đã làm việc vất vả suốt mùa hè và mẹ gần như chẳng đụng tay vào việc gì, đúng như con đã hứa. Mẹ cũng cảm ơn con rất nhiều, bé Stink của mẹ!
– Mẹ vui là con vui rồi ạ – Lily tươi cười đáp.
– Để xem, hay là mẹ nên trồng một vườn hoa nhỉ? – Mẹ Lily nói.
– Mẹ có chắc không ạ? – Lily vui vẻ đáp – Trồng vườn tốn nhiều thời gian và công sức lắm đấy mẹ. Con nghĩ mẹ chưa hiểu hết khó khăn của việc đó đâu.
PARENTS’ CORNER - GÓC PHỤ HUYNH
Habit 4—Think Win–Win • Everyone Can Win
I remember the time my little girl Rachel wanted a dog. My wife, on the other hand, swore, “It’s me or a dog! Take your pick!” They argued for months. Finally, Rachel wrote my wife a letter numbering the ways she would improve if she were allowed to have a dog. (I’ll bet you can guess where the idea for “Lily Plants a Garden” came from.) To my utter amazement, my wife gave in. Rachel’s letter was so persuasive.
Truly, thinking Win–Win, or always thinking about another as well as yourself, is one of the great mental habits we can teach our kids. After all, life isn’t just about me, and it’s not just about you—it’s about both of us. In this story, point out that, at first, when Lily’s mom didn’t like Lily’s garden idea, Lily had a choice to make. She could have pouted and said, “You never let me do anything!” That’s called Lose–Win. Or she could have fought back, “I can plant a garden if I want to. So there!” That’s called Win–Lose. But instead, she found a way to make both her mom and herself happy, a true Win–Win.
Thói Quen thứ 4: Đôi Bên Cùng Thắng
• Mọi người đều có thể cùng thắng
Tôi còn nhớ có lần, cô con gái Rachel của tôi muốn nuôi một chú chó. Vợ tôi nghe thế liền ra tối hậu thư, “Con chọn đi, hoặc mẹ hoặc nuôi chó”. Hai mẹ con cứ thế cãi nhau cả mấy tháng trời. Thế rồi cuối cùng, Rachel đã viết một lá thư gửi cho vợ tôi, trong đó liệt kê những lợi ích nó sẽ có được nếu vợ tôi cho nó nuôi chó. (Có lẽ bạn đọc đã đoán được tôi lấy ý tưởng từ đâu cho câu chuyện Lily Làm Vườn rồi chứ?) Và thật bất ngờ, vợ tôi đã nhượng bộ, cũng vì lá thư của Rachel quá sức thuyết phục.
Thực tế, thói quen nghĩ cho cả người khác chính là một trong những thói quen tâm lý tuyệt vời nhất phụ huynh chúng ta có thể dạy con cái mình. Vì nhân vật chính của cuộc sống này đâu phải chỉ có mình anh hay mình tôi, mà là cả hai chúng ta. Trong câu chuyện vừa rồi, ban đầu mẹ Lily đã không thích ý tưởng trồng vườn của con gái mình. Khi đó, Lily đã phải quyết định: hoặc là xụ mặt xuống và dỗi, “Mẹ chẳng bao giờ cho con làm gì cả!” (đây gọi là tình huống 0–1), hoặc cãi lại, “Con muốn trồng vườn thì con cứ trồng đấy ạ!” (gọi là tình huống 1–0). Nhưng không, cô bé lại tìm ra cách để cả mẹ và mình đều vui. Đây chính là tình huống đôi bên cùng thắng.
Up for Discussion
1. What was Lily so excited about? Have you ever been super excited to do something? What was it?
2. Why was Lily’s mom worried?
3. How did Lily convince her mom to go along with her plan?
4. In the end, why were both Lily and her mom happy? How did they both win?
5. Why is it important to think about making others happy as well as yourself?
Baby Steps
1. Today ask an older person what the golden rule is. After you know, try it out on someone.
2. Try to go one whole day without sulking, pouting, or feeling sorry for yourself.
3. The next time you want to argue or fight with someone about who should get the best toy, ask, “How can I make you happy too?”
4. Make a “wish poster.” Start by drawing a line down the middle. On one side, cut and paste magazine pictures of things you want (like an ant farm). On the other side, cut and paste pictures of things your mom or dad want (like a clean room). Together, look at your “wish poster.” See how you can work with each other to make both your wishes and your parents’ wishes come true.
CÙNG CON THẢO LUẬN
1. Chuyện gì đã khiến Lily hào hứng? Con đã bao giờ hào hứng như thế vì chuyện gì chưa? Đó là chuyện gì?
2. Tại sao mẹ Lily lại lo lắng?
3. Lily đã thuyết phục mẹ thế nào để được thực hiện kế hoạch của mình?
4. Cuối cùng, tại sao cả Lily và mẹ mình đều vui vẻ? Họ đã “cùng thắng” như thế nào?
5. Tại sao việc nghĩ cho hạnh phúc của người khác nữa lại quan trọng?
TỪNG BƯỚC DẠY CON
1. Hôm nay, con hãy hỏi một người lớn tuổi “Nguyên tắc vàng” là gì, và sau đó con hãy thử áp dụng nó với ai đó.
2. Con hãy thử chọn một ngày bất kỳ và cố gắng không dỗi, không xụ mặt, không thấy tội nghiệp bản thân trong suốt ngày hôm đó.
3. Khi muốn cãi nhau với bạn về chuyện ai sẽ được chơi món đồ chơi xịn nhất, con hãy hỏi bạn rằng “Mình phải làm sao để cả cậu cũng vui như mình?”.
4. Làm “áp phích mong ước”: con hãy lấy một tờ giấy lớn và vẽ một đường dọc ở giữa tờ giấy. Một bên, con hãy cắt hình những thứ con thích trong tạp chí (một trang trại kiến chẳng hạn) và dán vào. Còn bên kia, con hãy cắt dán những thứ mà bố hoặc mẹ con mong muốn (ví dụ như một căn phòng gọn gàng). Rồi con hãy cùng bố mẹ nhìn thật kỹ tấm áp phích mong ước và cùng thảo luận xem cả nhà nên làm cách nào để cả con và bố mẹ đều đạt được điều mình mong ước.