Chương 2: CHÁN! CHÁN LẮM! CHÁN ƠI LÀ CHÁN!

CHÁN! CHÁN LẮM! CHÁN ƠI LÀ CHÁN!

Bored! Bored! Bored!

Sammy Squirrel was bored, bored, BORED. “Mom,” he said, “I’m bored. There’s nothing to do.” “How about all those gadgets(*) you collect?” said Mom. “Broken toys, radios, cell phones. You love to tinker around with them.”

“But I don’t feel like it today,” said Sammy. “Maybe Sophie can think up a fun thing for me to do.”

Sammy knocked on Sophie’s door. Knock. Knock. Knock. There was no answer.

Sóc Sammy đang chán, chán lắm, chán ơi là CHÁN.

– Mẹ ơi – cậu nói – Con chán quá đi mất. Con chẳng có gì làm cả.

– Sao con không chơi mấy chiếc máy con sưu tập được đi? – Mẹ cậu đáp – Mấy thứ đồ chơi hỏng, máy phát thanh, điện thoại di động ấy. Con vẫn thích nghịch chúng mà?

– Nhưng hôm nay con không có hứng gì cả – Sammy trả lời – Thôi để con hỏi Sophie, có thể nó sẽ nghĩ ra trò vui gì đó cho con.

Cốc, cốc, cốc. Sammy gõ cửa phòng Sophie, nhưng chẳng hề có tiếng trả lời.

“Sophie’s gone to the library,” said Mom. “She’s returning all those books she checked out last week. And she’ll probably bring a hundred more back to read.”

“At least she’s not bored,” said Sammy.

“Well, you don’t have to be bored either,” said Mom. “Why don’t you see if Pokey can play?”

So off Sammy went to Pokey’s house.

– Em Sophie đến thư viện rồi con ơi – mẹ của Sammy nói – Con bé đi trả mấy quyển sách mượn từ tuần trước, nhưng chắc lại mang thêm về cả trăm quyển khác cho mà xem.

– Ít nhất thì nó cũng không bị chán – Sammy nói.

– Con cũng đâu cần phải cảm thấy chán. Sao con không sang chơi với Pokey đi? – Mẹ Sammy gợi ý.

Thế là Sammy lên đường sang nhà Pokey.

Pokey was lying in his hammock.

“Hiya, Pokey. Whatcha doin’?”

“What does it look like?” said Pokey. “I’m lying in my hammock.”

“I’m bored,” said Sammy. “Can you think of something fun for me to do?”

Sang đến nơi, Sammy thấy Pokey đang nằm dài trên chiếc võng của mình.

– “Chao xìn” (xin chào) Pokey, cậu đang làm gì thế?

– Nhìn là biết rồi – Pokey đáp – Mình đang nằm võng chứ làm gì.

– Mình chán quá đi mất – Sammy than thở – Cậu nghĩ ra trò gì vui cho mình chơi được không?

“Sure,” said Pokey. “Try lying in my hammock.”

‘Ugh,” said Sammy. “That sounds even more boring.”

“I don’t think it is,” said Pokey. “But if you do, why don’t you see what Lily’s doing?”

So off Sammy went to Lily’s house.

Lily was in her playroom, painting a picture.

“Hi, Lily,” said Sammy. “I’m bored. Can you think of something fun for me to do?”

“You bet!” said Lily. “You can help me paint Dottie Doll, and then we can make frames out of red paper or maybe you could paint my tail.”

– Được thôi – Pokey nói – Thử nằm võng của mình xem?

– Hừm – Sammy đáp – Trò đó nghe còn chán hơn.

– Mình không cho là vậy – Pokey nói – Nhưng nếu cậu đã nghĩ vậy thì cậu sang tìm Lily xem?

Thế là Sammy lên đường sang nhà Lily.

Sang đến nơi, Sammy thấy Lily đang nằm vẽ tranh trong phòng chơi.

– Chào Lily – Sammy nói – Mình chán quá. Cậu nghĩ ra trò gì vui cho mình chơi được không?

– Sao lại không chứ! – Lily nhận lời ngay – Cậu giúp mình vẽ búp bê Dottie nhé. Vẽ xong bọn mình có thể làm một cái khung tranh bằng giấy đỏ, hoặc cậu có thể tô màu cái đuôi của mình.

“Ugh,” said Sammy. “I don’t feel like painting. Can’t you think of something else that’s fun to do?”

“Nope,” said Lily. “I like painting. Why don’t you see what Goob’s up to?”

So off Sammy went to Goob’s house.

Goob had his magnifying glass out and was looking at something in the grass.

“Hey, Goob,” said Sammy. “Whatcha doin’?”

– Hầy – Sammy kêu lên – Mình không có hứng vẽ vời. Cậu thử nghĩ trò vui khác được không?

– Không – Lily đáp – Mình thích vẽ mà. Sao cậu không sang hỏi Goob xem?

Thế là Sammy lên đường sang nhà Goob.

Sang đến nơi, Sammy thấy Goob đang bò ra cỏ quan sát thứ gì đó với chiếc kính lúp trong tay.

– Ơi này Goob – Sammy chào lớn – Đang làm gì đấy, bạn hiền?

“Ants!” said Goob. “I’m looking at ants!”

Goob pulled Sammy down next to him. He shoved the magnifying glass into his paws. “Lean down and you’II see hundreds of them. They’re so cool!”

Sammy looked through the glass. “Yikes!” he said. ”I don’t want to look at ants. They’re creepy. Can’t you think of something else that’s fun for me to do?”

“Can’t,” said Goob. “I’m into ants right now. Why don’t you see what Jumper’s up to?”

– Kiến! – Goob đáp – Mình đang ngắm kiến!

Goob đưa tay kéo Sammy xuống cạnh mình rồi nhét cái kính lúp vào tay bạn.

– Cúi xuống đây đi, cậu sẽ thấy được cả trăm con kiến. Chúng thật thú vị quá đi mất!

Sammy ghé mắt nhìn qua chiếc kính lúp.

– Oái! – Cậu kêu lên – Mình không muốn ngắm kiến, thấy ghê quá đi. Cậu thử nghĩ trò khác vui vui được không?

– Không được đâu – Goob đáp – Hiện giờ mình đang mê loài kiến lắm. Sao cậu không sang hỏi Jumper xem?

So off Sammy went to Jumper’s house.

Jumper was shooting baskets in the driveway.

He dribbled the ball over to Sammy. “Want to get in the game?” he asked.

“No,” said Sammy. “I don’t feel like playing basketball. Can’t you think of something fun for me to do?”

“Watch this,” said Jumper. “I’m the rabbit!” He jumped up and stuffed the ball into the basket. “A slam dunk!”

Sammy sighed. Nobody seemed to have any fun ideas. Maybe he could play with Tagalong Allie. So off he went to her house.

Thế là Sammy lên đường sang nhà Jumper.

Sang đến nơi, Sammy thấy Jumper đang chơi bóng rổ trong sân để xe.

Cậu vừa dằn banh vừa tiến đến chỗ Sammy.

– Muốn vào chơi một ván không? – Jumper mời.

– Thôi – Sammy từ chối – Mình không có hứng chơi bóng rổ. Cậu thử nghĩ trò khác vui vui được không?

– Nhìn nè! – Jumper hào hứng kêu to – Mình là con thỏ ngầu nhất loài thỏ!

Nói rồi Jumper nhảy bật lên và ném banh vào rổ. “Một cú úp rổ quá chuẩn!”

Sammy thở dài một tiếng, có vẻ chẳng ai có ý tưởng gì thú vị cả. Hay là mình sang chơi với Allie–Bám–Đuôi, Sammy nghĩ. Thế là Sammy lên đường sang nhà Allie.

Allie’s Granny was painting the front porch.

“Hi, Granny,” said Sammy. “Where’s Tagalong Allie?”

“She’s in bed with a sore throat,” said Granny.

“Bummer,” said Sammy. He paused. “I’m bored. Do you want to play?”

Allie’s Granny laughed. “Can’t, Sammy Squirrel. I’m busy.”

“No one will help me have fun,” complained Sammy. “I’m so bored.”

“Well, isn’t that your fault?” asked Allie’s Granny. “You’re in charge of having fun, not somebody else.”

“What do you mean?” asked Sammy.

“I mean, you can make your own fun. You don’t need others to make it happen. Just look around and think about it. You’II find something fun to do.”

Sang đến nơi, Sammy thấy bà ngoại Allie đang sơn cổng vòm trước nhà.

– Cháu chào bà ạ – Sammy nói – Allie–Bám–Đuôi đâu rồi hả bà?

– Con bé bị đau họng, đang nằm trong giường đấy cháu – bà đáp.

– Chán thế ạ – Sammy nói, rồi sau một giây ngập ngừng, cậu nói tiếp – Cháu chán quá bà ạ, bà có muốn chơi cùng cháu không?

Bà của Allie bật cười.

– Không được rồi Sóc Sammy ơi, bà bận rồi.

– Chẳng có ai chịu giúp cháu vui vẻ cả – Sammy than phiền – Cháu chán quá bà ạ!

– À, nhưng đó chẳng phải là tại cháu sao? – Bà của Allie đặt câu hỏi – Cháu mới là người quyết định sự vui vẻ của mình chứ không phải ai khác.

– Ý bà là sao ạ? – Sammy hỏi.

– Nghĩa là cháu có thể tự tạo niềm vui cho mình. Cháu không cần ai khác giúp cả. Cháu cứ nhìn quanh và suy nghĩ thử xem. Kiểu gì cháu cũng sẽ phát hiện ra một trò vui thôi.

Sammy looked around. He saw clouds. He saw trees. He saw three garbage cans lined up against the house. One had an old radio on top, with wires sticking out in all directions.

Suddenly Sammy’s brain lit up like a flashlight.

“Do you want that old radio anymore?” he asked Allie’s Granny.

“No,” she said. “It’s broken. That’s why I threw it away.”

“Can I have it?” asked Sammy. “I love radios!”

“Why, sure,” said Allie’s Granny.

Sammy picked up the radio, carried it home, and set it down on the floor of his room. Then he got started. It took him a few hours to get the radio to work again, but by lunchtime it was fixed. He tied some ribbons around it and pasted stars all over. Then he carried the radio back to Tagalong Allie’s house.

Nghe thế, Sammy liền nhìn quanh. Cậu thấy mây trời, thấy cây cối. Cậu thấy ba cái thùng rác xếp hàng bên hông nhà. Trên nắp một thùng có đặt một chiếc máy thu thanh cũ, dây điện bung ra chĩa tứ tung.

Bỗng nhiên, trong đầu Sammy lóe lên một ý tưởng.

– Bà ơi, bà còn cần chiếc đài đó nữa không ạ? – Sammy hỏi bà ngoại của Allie.

– Không cháu à – bà đáp – Nó hỏng rồi mà. Thế nên bà mới vứt nó đi chứ.

– Thế bà cho cháu nhé? – Sammy háo hức hỏi – Cháu thích máy thu thanh lắm!

– Ồ, được thôi – bà nói.

Thế là Sammy ôm cái máy thu thanh cũ về nhà và đặt nó xuống sàn. Rồi ngay sau đó, cậu bắt tay vào việc. Cậu phải mất những vài giờ mới sửa được cái máy thu thanh, nhưng vừa đến giờ ăn trưa thì nó hoạt động lại ngon lành. Sammy thắt vài sợi ruy–băng quanh chiếc đài và dán thêm nhiều hình dán ngôi sao, rồi cậu khệ nệ ôm chiếc đài sang lại nhà Allie–Bám–Đuôi.

“What do we have here?” asked Allie’s Granny.

“A get–well present for Allie!” said Sammy. “I fixed it so she can listen to the radio while she’s getting over her sore throat. I’m not bored anymore. I finally figured out how to make my own fun.”

“Great!” said Allie’s Granny. “Let’s go inside and show Allie.”

When Allie saw the radio, she broke into a smile as wide as a slice of cantaloupe.

“I wuv da wibbons!” she said.

– Chà, gì đây nhỉ? – Bà ngoại Allie hỏi.

– Một món quà chúc bạn Allie mau khỏe, bà ạ! – Sammy khoe – Cháu đã sửa chiếc đài để cậu ấy có thể nghe phát thanh trong khi dưỡng bệnh. Mà cháu hết chán rồi bà ơi. Cuối cùng cháu đã tìm ra cách tự tạo niềm vui cho mình rồi ạ.

– Tuyệt quá! – Bà ngoại Allie kêu lên – Ta cùng vào khoe với Allie nào.

Khi Allie trông thấy chiếc đài thắt nơ, một nụ cười to như miếng dưa gang nở bừng trên gương mặt cô bé.

– “Mìn thít” (mình thích) cái nơ lắm! – Allie ngọng nghịu reo lên.

PARENTS’ CORNER - GÓC PHỤ HUYNH

Habit I—Be Proactive • You’re in Charge

I can’t count how many times my kids have whined, “Dad, we’re so bored. There’s nothing to do,” as if their boredom were somehow my fault. I’ll respond with something like, “So what are you going to do about it?” This usually keeps them out of my hair—at least for a little while.

My point is: It’s vital to teach kids to take responsibility for their own lives, for their own fun or boredom, for their own happiness or unhappiness. This is Habit 1—Be Proactive. In other words, take charge of your own life and stop playing the victim.

In this story, you may want to point out to the kids how Sammy tries to blame everyone else—his mom, his friends, life in general—for his boredom. He wants someone to fix his problem and to help him have fun. After talking with Allie’s Granny, he finally figures out that he’s in charge of making his own fun, and he makes it happen.

Up for Discussion

1. Why was Sammy bored?

2. Whose fault was it that Sammy was bored? Was it Sophie’s fault? Pokey’s? Lily’s? Goob’s? Jumper’s? Granny’s? Or somebody else’s?

3. What did Allie’s Granny teach Sammy about having fun?

4. Do you ever feel bored? If so, what can you do about it?

5. Who is in charge of the choices you make: you or somebody else?

Baby Steps

1. The next time you feel bored, do something nice for someone else, like Sammy did for Allie.

2. Try doing something today that you’ve always been scared to do. Make a new friend, raise your hand in class, or clean the toilet.

3. The next time you get mad and want to say something mean or rude, bite your tongue instead and don’t say it.

4. If you do something wrong, say you’re sorry before someone asks you to apologize.

Thói Quen thứ 1: Hãy Chủ Động • Chính con là người nắm quyền

Tôi đã hết đếm nổi số lần mấy đứa con tôi mè nheo theo kiểu “Bố ơi, bọn con chán quá, không có gì làm hết,” cứ như tại tôi mà bọn chúng chán vậy. Tôi luôn trả lời rằng “Vậy các con định giải quyết thế nào?”. Câu này thường sẽ khiến chúng để tôi yên, ít nhất là trong giây lát.

Vì vậy, điều tôi muốn nói ở đây là: việc dạy các bé chịu trách nhiệm cuộc sống của chính mình là điều rất cần thiết. Các bé cần học cách tự quản lý cả sự chán chường lẫn niềm vui, cả hạnh phúc lẫn bất hạnh của bản thân. Và đây chính là Thói Quen thứ 1: Hãy Chủ Động, hay nói cách khác, hãy tự lèo lái cuộc sống của chính mình và ngừng vào vai nạn nhân.

Trong câu chuyện vừa rồi, bạn có thể chỉ cho bé thấy ban đầu Sammy đã cố đổ lỗi cho người khác thế nào – cậu đổ lỗi cho mẹ, cho bạn bè, và nói chung là cho cuộc đời – khi bản thân cậu chán. Cậu mong chờ một ai đó giải quyết vấn đề của mình, giúp mình tìm niềm vui. Nhưng sau khi nói chuyện với bà ngoại của Allie, cậu đã nhận ra rằng cậu mới là người có trách nhiệm tạo niềm vui cho chính mình. Và cậu đã áp dụng ngay điều đó.

CÙNG CON THẢO LUẬN

1. Tại sao Sammy lại buồn chán?

2. Sammy chán như vậy là tại ai? Có phải là tại Sophie không? Hay tại Pokey? Lily? Goob? Jumper? Bà ngoại của Allie? Hay là tại ai khác?

3. Bà ngoại của Allie đã dạy Sammy điều gì về cách tìm niềm vui?

4. Con có bao giờ thấy chán không? Lúc đó con sẽ làm thế nào?

5. Ai là người chịu trách nhiệm với những lựa chọn của con: là bản thân con hay ai khác?

TỪNG BƯỚC DẠY CON

1. Lần sau khi con thấy chán, con hãy thử làm một điều tử tế với người khác, như Sammy đã làm với Allie.

2. Con hãy thử một việc gì mà hiện giờ con đang sợ, ví dụ như kết bạn mới, giơ tay phát biểu trong lớp hoặc dọn nhà vệ sinh.

3. Lần sau khi thấy bực mình, khi muốn nói những lời không hay, bất lịch sự, con hãy giữ trong lòng và đừng nói ra.

4. Nếu làm gì sai, con hãy chủ động xin lỗi trước khi người khác yêu cầu con phải làm thế.