Cẩm Nang Con Trai
Chương 4: Chăm sóc cơ thể
Chăm sóc cơ thể
CHĂM SÓC DA MẶT
Khi em còn bé, da rất mềm mại và mịn màng. Giờ đây, khi bước vào tuổi dậy thì, cơ thể em đã trưởng thành, da em sẽ không còn như xưa nữa. Các hormone làm tăng hoạt động của các tuyến bã nhờn và bắt đầu tiết ra bã nhờn (một chất dầu rất giống với mỡ động vật giúp cho da ẩm và mềm). Bã nhờn ứ lại lấp các lỗ chân lông và sinh ra mụn. Khi em qua tuổi dậy thì, mụn cũng sẽ ra đi. Nếu bố mẹ em lúc trước nổi nhiều mụn thì em có nhiều khả năng giống họ.
Các loại da
Có nhiều loại da khác nhau. Da em thuộc loại nào?
Da thường
Da thường không nhờn cũng không khô, mịn màng và mềm mại, đủ ẩm và rất hiếm khi bị viêm, không có mụn đầu đen hay mụn trứng cá. Lỗ chân lông nhỏ và sạch.
Da khô
Da khô thường mỏng và nhạy cảm, dễ bong tróc và căng lên nhanh chóng, thường sần sùi và lão hóa nhanh hơn vì thiếu dầu tự nhiên. Đó là lý do da khô không có nhiều mụn nhưng lại thiếu lớp bảo vệ khỏi gió và thời tiết lạnh.
Da nhờn
Hầu hết tất cả các em ở tuổi vị thành niên đều có da nhờn vì các tuyến bã nhờn tích tụ quá nhiều mỡ. Da bóng, nhờn và khá dày; đó là lý do tại sao da nhờn thường trông nhợt nhạt thiếu sức sống. Lỗ chân lông to, mụn đầu đen, mụn mủ, mụn đỏ là những "vị khách" quen thuộc của da nhờn. Da nhờn thừa độ ẩm và không cần thêm một chút dầu nào cả.
Da hỗn hợp
Đối với loại da này thì vùng trán, mũi, cằm thuộc da nhờn (vùng chữ T) trong khi những vùng còn lại khô và căng. Phần lớn những người da nhờn là những người đã qua tuổi dậy thì hoặc ở tuổi trung niên.
Da nhạy cảm
Các loại da khô, nhờn và hỗn hợp đều có thể là da nhạy cảm. Da nhạy cảm rất mẫn cảm với điều kiện thời tiết, thường đỏ lên trong gió lạnh, phồng rộp, hay bị ngứa và dễ viêm nhiễm. Da nhạy cảm thường gặp ở những người dị ứng với phấn hoa, bụi, hóa mỹ phẩm và nhiều thứ khác.
Da thiếu nước
Đây là loại da thiếu độ ẩm và thường khô. Nguyên nhân chủ yếu là do trời lạnh và chế độ chăm sóc da kém.
Những vấn đề về da của các bạn trẻ
Cũng giống như hàng triệu cậu trai trên thế giới, em ngại nhất là da nổi mụn. Những "ả" mụn đáng ghét như mụn đầu đen, mụn đỏ, mụn trứng cá... mọc đầy trên lưng, ngực, vai, cánh tay, mông, và dĩ nhiên không chừa mặt, trán, và quanh mũi…
Mụn đầu đen, mụn đỏ và mụn trứng cá
Mụn đầu đen chính là những "nút" bã nhờn tích tụ lại trên ống dẫn tuyến bã nhờn, là những chấm đen mà em thấy khi soi gương mỗi sáng thức dậy. Mụn đầu đen không phải do vệ sinh kém như em nghĩ; đó chính là những tế bào chết còn lại, cũng như chất mỡ bị ô-xy hóa trong không khí. Tốt nhất, em nên tẩy chúng đi.
Mụn cám là những lớp mụn lấm tấm trắng ngà trên da trông như bột vậy. Nếu thấy khó chịu, em cũng nên tẩy đi.
Nếu các tuyến bã nhờn tiết ra quá nhiều chất bã nhờn, chúng sẽ đọng lại ở lỗ chân lông và gây viêm lỗ chân lông khi kết hợp với những tế bào chết và vi khuẩn. Khi mụn đỏ mọc lên – một nốt mụn bị viêm, một chỗ phồng lên hơi nhức một tí có đầu màu trắng và chứa đầy mủ, đó chính lúc mụn trứng cá xuất hiện. Khi nốt mụn này biến đi thì nốt khác lại xuất hiện. Mụn trứng cá là những vị khách không mời nhưng quen thuộc của các cậu trai ở tuổi từ 14 đến 18. Tuy vậy, mụn trứng cá không hay tới thăm các em nữ cho lắm. "Bọn chúng" sẽ ra đi vĩnh viễn khi các em khoảng 25 tuổi.
Nặn mụn trứng cá (đặc biệt là khi tay bẩn) có thể làm cho mọi chuyện trở nên tồi tệ. Nếu các em chạm vào những nốt mụn, da có thể bị nhiễm khuẩn và để lại sẹo.
Hãy giữ yên đôi tay; đừng "ngứa ngáy" mà khơi, chạm, nặn hay bóp những vị khách khó chịu này nhé.
Mụn trứng cá thường biến mất sau 3 ngày, nhưng nếu em đụng vào thì chúng sẽ "ở lì" với thời gian gấp đôi rồi mới chịu rời đi.
Tất cả những thay đổi về thể chất và tâm lý ở tuổi dậy thì khiến các cậu trai thấy căng thẳng và làm giảm đi sự tự tin. Ở thời điểm này thì đó là mụn trứng cá! Thật may là có rất nhiều cách để chăm sóc da và ngăn ngừa mụn.
Những nguyên tắc vàng
- Rửa mặt vào buổi sáng và tối. Nhớ luôn giữ cho da mặt được sạch sẽ. Trước khi rửa mặt, em nên rửa tay đã. Rửa cả phần cổ, ngực, lưng luôn, hay nói cách khác, tất cả những nơi mà mụn trứng cá thích "định cư".
- Đừng bao giờ dùng xà phòng thường rửa mặt vì sẽ làm khô d Em nên dùng xà phòng tắm em bé, xà phòng glycerine, là những loại có độ pH từ 5.5 đến 7 để không gây hại cho da. Em có thể đọc thông tin này ở ngoài bao bì của xà phòng.
- Đừng để tóc lòa xòa trước mặt vì khi tóc dơ, sẽ làm cho mụn có điều kiện "diễu võ giương oai" hơn.
- Đừng bao giờ tự nặn mụn.
- Thấm nước khử trùng vào bông gòn và bôi lên các nốt mụn trứng cá. Nhưng đừng lạm dụng "liệu pháp" này vì nó sẽ có hại cho da.
- Tẩy da chết mỗi tuần một lần cho mặt. Mua kem tẩy và làm theo hướng dẫn trên hộp. Sau khi thoa nhẹ một lớp kem mỏng lên mũi, những tế bào chết trên da sẽ được tẩy đi và da trở nên mịn màng hơn. Hãy nhẹ nhàng khi xử lý những vùng mụn bị viêm và đau.
- Không dùng các loại kem dưỡng chứa dầu. Các loại kem chống ẩm và những hóa mỹ phẩm chăm sóc da mặt không chứa dầu sẽ tốt hơn. Những loại kem che khuyết điểm có tông màu trùng với màu da sẽ cứu em một "bàn thua" khi cần đến.
- Hãy dành thời gian hít thở không khí trong lành và chơi thể thao. Điều đó sẽ giúp em đổ mồ hôi, lỗ chân lông sẽ nở ra và tạo điều kiện cho các tế bào mới thay thế cho những tế bào chết. Nhớ là luôn rửa mặt sau khi vận động.
- Thuốc lá và bia rượu rất có hại đối với làn da. Việc hút thuốc và bị "hun" bởi khói thuốc đều rất độc hại.
- Ăn uống hợp lý. Ăn nhiều trái cây và rau quả tươi, uống đủ nước.
- Nghỉ ngơi. Ngủ ít nhất tám tiếng mỗi ngày. Đừng quá thất vọng về bất cứ điều gì. Các tuyến bã nhờn sẽ nhạy cảm hơn khi em lo âu, và chỉ làm cho vấn đề thêm trầm trọng.
- Hãy đến bác sĩ da liễu nếu những nốt mụn quá "cứng đầu".
Cách loại bỏ mụn đầu đen
Mặc dù những nốt mụn đầu đen không gây hại gì cho ai nhưng chúng cũng chẳng đáng ưa tẹo nào. Tốt nhất em nên đến viện thẩm mỹ để các chuyên gia tẩy giúp. Nhưng nếu em nôn nóng muốn tự mình "trừ khử" thì hãy tuân theo những chỉ dẫn sau:
- Mặt và tay phải sạch sẽ
- Không nặn mụn trừ khi đã xông mặt trước đó
- Mục tiêu là những "nàng" đầu đen nên đừng đụng đến những "chị" trứng cá khó chịu nhé!
- Trùm tóc bằng nón tắm và xông mặt bằng nước trà bông cúc trong 15 phút để da mềm và lỗ chân lông nở to ra
- Không nặn mụn bằng móng tay; hãy dùng dụng cụ nặn mụn chuyên nghiệp
Sau khi "xử lý" lũ mụn đáng ghét xong, rửa mặt sạch và bôi kem trị mụn.
Mụn đầu đen sẽ không ra đi mãi mãi. Khi chúng tái xuất hiện, em lại phải "xử" tiếp thôi.
Râu quai nón
Những sợi râu hình quai nón bắt đầu lún phún dưới cằm khi em ở tuổi từ 14 đến 18, nhưng phải mất một thời gian dài mới trở thành râu quai nón thật sự. Tuy nhiên, có người có râu quai nón và cũng có người không. Nếu có râu quai nón, em nên cạo thường xuyên để khuôn mặt trông sáng sủa hơn.
Cạo râu
Có hai cách để cạo râu: cạo ướt (truyền thống) và cạo khô
(sử dụng máy cạo).
Cạo ướt (truyền thống)
Em sẽ cần:
- Dao cạo, bọt cạo râu, gel, kem hoặc xà phòng.
- Những dụng cụ hỗ trợ cho việc cạo râu – chổi cạo râu, kem tẩy da chết, chất khử trùng, băng cá nhân, kem giữ ẩm sau khi cạo râu.
Dao cạo
Có loại dao cạo dùng một lần và loại có thể sử dụng vài lần. Điều quan trọng là em chỉ được xài riêng một chiếc dao cạo, không được xài chung với người khác. Mọi người nên có riêng một chiếc dao cạo. Loại dao cạo có hai hoặc ba lưỡi dùng tốt hơn loại một lưỡi thông thường vì dễ dùng và an toàn. Em không muốn mình sứt một miếng da nào trên mặt chứ?
Sản phẩm cạo râu: bọt, gel, xà phòng
Em nên dùng những loại sản phẩm có thành phần chủ yếu là glycerine, giúp râu mềm và dễ cạo. Không nên sử dụng các sản phẩm có cồn để tránh làm khô da.
Những dụng cụ hỗ trợ
- Chổi cạo râu: sử dụng loại cứng để quét và làm mềm những sợi râu cứng.
- Kem tẩy da chết: sử dụng mỗi tuần một lần để tẩy các tế bào chết trên da.
Sau khi cạo râu, hãy thoa kem để da mềm và có mùi thơm. Có nhiều loại như kem dưỡng ẩm, dầu thơm và gel.
Cách cạo râu
Rửa mặt bằng nước ấm để làm mềm da.
Dùng chổi cạo râu hoặc ngón tay để thoa tròn bọt/kem/gel lên râu.
Nhớ phủ bọt lên hết vùng mặt em cần cạo (đừng quên phần dưới cằm). Chờ một chút cho bọt ngấm để râu mềm và dễ bứt gốc ra.
Làm ướt dao cạo. Trong khi cạo nhớ chú ý đến hướng của dao cạo. Cạo cùng chiều mọc ra của râu mới tốt cho da. Vì thế, em nên cạo xuống thay vì cạo lên. Cạo nhẹ cho đến khi em cạo sạch hết râu.
Không được để lại phần nào chưa cạo sạch. Xả dao cạo dưới vòi nước sau mỗi lần cạo và nhớ đóng vòi nước lại. Trước tiên, em nên cạo phần hai bên má, sau đó là râu mép và cuối cùng là râu quai nón. Râu quai nón rất cứng, vì thế em nên chờ một chút cho râu thấm bọt để râu mềm hơn.
Sau khi cạo xong, em thử lấy tay xoa ngược lên mặt xem chỗ nào còn nhám không, nếu còn thì phải cạo lại.
Sau đó, em cạo nhẹ nhàng cả khuôn mặt một lần nữa.
Lúc đầu, có đôi khi em cạo lẹm vào da, điều này là bình thường và không đau lắm đâu. Nếu bị chảy máu, em nên rửa hết bọt rồi dùng bông gòn thấm máu. Khi cạo râu xong, em nên bôi một ít thuốc kháng khuẩn lên chỗ bị sứt và nếu cần thì dán băng cá nhân lên chỗ đó.
Hãy bôi một ít kem ẩm sau khi cạo râu.
Lưu ý: Một số sản phẩm có thể làm cho da hơi đỏ rát sau khi cạo, nhất là khi em mới cạo lẹm vào da.
Em nhớ thay dao cạo thường xuyên, đừng dùng dao cùn!
Khi cạo, hãy tránh những nốt mụn vì vết xước có thể làm nốt mụn nhiễm trùng. Em cũng nên tránh những nốt ruồi trên mặt nếu có.
Khi cạo xong, luôn luôn rửa dao sạch và để khô.
Nếu như lông trên cơ thể (như lông dưới cánh tay, ngực, lưng) làm em khó chịu, hay chỉ đơn giản là em không thích, em có thể tự cạo hoặc đến viện thẩm mỹ tẩy hoặc triệt những vùng lông này.
Cạo khô (sử dụng máy cạo râu)
Thuận lợi:
Cạo bằng máy không làm rát da như cách cạo truyền thống. Ngoài ra, cách này nhanh hơn, dễ sử dụng và khá an toàn. Thêm vào đó, em có thể cạo ở bất cứ chỗ nào nếu chỗ đó có treo gương chứ không nhất thiết phải ở trong phòng tắm.
Bất lợi:
Máy cạo râu tương đối đắt so với túi tiền của các em.
Cách sử dụng máy cạo râu
Rửa sạch và lau khô mặt trước khi cạo để loại bỏ chất nhờn và giúp râu không bám sát vào da.
Nếu xài máy cạo râu, em nên cạo theo vòng tròn ngược với chiều sợi lông mọc. Đừng ấn mạnh và cũng đừng cạo một chỗ nhiều lần. Cố gắng không di chuyển máy quá nhanh để tránh kích ứng da.
Rờ lên mặt xem chỗ nào chưa cạo thì hãy cạo lại.
Đầu tiên, khi máy cạo còn nguội, hãy cạo những chỗ nhạy cảm như cổ. Sau đó, khi máy ấm lên, cạo ở những chỗ quanh tai, dưới mũi và miệng.
Dùng một ít kem dưỡng ẩm sau khi cạo.
Sau khi cạo xong, lau sạch máy cạo bằng một cái chổi cứng (thường bán kèm với máy) để loại bỏ những sợi lông còn lại trong máy.
Lưu ý: Đừng xịt nước hoa nếu em đã sử dụng sản phẩm dùng cho sau khi cạo râu. Những mùi khác nhau khi trộn lẫn sẽ tạo nên một mùi khó chịu.
CHÂN
Đôi bàn chân phải chống đỡ cả trọng lượng cơ thể, vì thế chân là bộ phận phải "gánh vác" nặng nề nhất. Nhưng ngược lại, chân thường bị bỏ bê nhất. Mỗi ngày em phải đi bộ trung bình 25.000 bước. Đó là lý do tại sao em cần phải quan tâm đến đôi bàn chân mình nhiều hơn.
Em nên:
- Rửa chân bằng nước ấm và xà phòng mỗi tối
- Mang những đôi giày thoải mái
- Mang vớ bằng chất liệu cotton và thay vớ hằng ngày
- Không dùng cùng một đôi giày cả ngày
- Khi cởi giày ra, hãy để giày nơi thoáng khí
Bàn chân
Phần lớn trong số hơn 2 triệu tuyến mồ hôi đều nằm ở lòng bàn tay và lòng bàn chân. Vì thế, lòng bàn chân ra rất nhiều mồ hôi. Mồ hôi tự nó không có mùi khó chịu mà chủ yếu là do vi khuẩn sinh sôi trên da có nhiều mồ hôi. Loại vớ bằng sợi tổng hợp không hút mồ hôi nên dễ gây nặng mùi, nhất là giày thể thao không được để thoáng khí. Thế nên em đừng mang một đôi giày suốt nhiều giờ liền. Em cũng không nên mang giày mà không mang vớ.
Mua giày
Khi mua giày…
- Thử cả hai chiếc. Rất hiếm người có hai chân bằng cỡ nhau, chân phải thường to hơn chân trái.
- Nên chọn loại giày da hoặc vải hơn là những loại làm từ chất liệu nhân tạo, để chân dễ "thở" và ít toát mồ hôi.
- Chọn giày thể thao phải thật vừa vặn. Dù rất thích nhưng nếu em mang hơi chật thì cũng hãy quên nó đi! Cô bán hàng bảo giày sẽ giãn ra sau khi em đi một thời gian nhưng sự thật không phải thế đâu! Em sẽ bị phồng chân rồi phải vứt nó vào một xó mất thôi.
Vết phồng chân
Vết phồng thường xuất hiện ở trên hoặc giữa các kẽ chân sau khi mang một đôi giày chật hoặc không mang vớ. Vết phồng nổi lên ở những chỗ da cọ xát với giày, chứa đầy nước và dễ vỡ.
Em nên dán băng cá nhân lên chỗ đau, như vậy em sẽ bảo vệ được vết phồng khi đi lại. Khi ở nhà, nhớ bỏ băng dán ra để cho chỗ phồng được thoáng khí và mau lành.
Phần da ở gót và gan bàn chân dày lên để bảo vệ bàn chân khỏi chấn thương. Tuy nhiên, nếu mang giày quá chật, em sẽ rất đau ở những phần da này. Đôi khi, ở đó sẽ xuất hiện các vảy cứng. Đừng lo lắng, điều này bình thường thôi.
Chăm sóc bàn chân và móng chân
Khi rửa chân, đừng chỉ dội nước từ trên cẳng chân xuống. Hãy rửa từng ngón chân, cả lòng bàn chân và phần trên của gót. Sau đó lau khô da, đặc biệt là các kẽ ngón chân. Da ẩm ướt dễ sinh nấm, vì thế nếu không lau khô bàn chân sau khi tắm, em có thể bị nhiễm nấm.
Nếu gót chân bị nhám, em có thể chà bằng cục mài chân hoặc đá bọt. Đừng quên chà cả lòng bàn chân nhé. Sau đó thoa một ít kem dưỡng da chân hoặc sữa dưỡng thể.
Sữa dưỡng thể tốt cho da chân vì vớ không bảo vệ da khỏi nắng, gió, thời tiết lạnh, bụi bẩn trên đường. Sau khi tắm, hãy thoa một ít sữa dưỡng thể và massage lòng bàn chân, cẳng chân và bắp chân. Em sẽ thấy thư giãn và dễ chịu hơn nhiều.
Đối với chân ra nhiều mồ hôi, em nên dùng chai xịt khử mùi. Hãy xịt sau khi tắm và lau khô chân, giúp ngăn ngừa vi khuẩn và những mùi khó chịu. Phấn em bé cũng có tác dụng tương tự.
Luôn cắt và giũa móng chân theo đường thẳng, tránh hình vòng cung vì dễ làm cho móng chân mọc đâm vào phần da mềm gây đau nhức. Không nên để móng chân quá dài nhưng cũng đừng cắt quá ngắn.
Nấm chân
Nấm chân thường xuất hiện ở các cậu trai hơn là các cô gái và dễ có ở các vận động viên mang giày thể thao luyện tập cả ngày. Nấm chân rất dễ lây. Em có thể nhiễm nấm ngay cả khi em đi chân không trên nền ẩm ướt (quanh hồ bơi chẳng hạn) hoặc mang nhờ giày của người khác. Nấm thường phát triển vào mùa hè và hay nổi giữa kẽ của ngón chân thứ tư và ngón út. Da lốm đốm đỏ và mẩn ngứa. Nước và mồ hôi làm lớp sừng của da trắng và ẩm. Nấm có thể lan đến móng chân và cả bàn chân. Ở một số trường hợp, những nốt phồng rộp giữa chân vỡ ra gây ngứa ngáy và ẩm ướt.
Tốt hơn là em nên giữ cho chân khô ráo, mang vớ hút ẩm, dùng bột talc (loại bột thấm mồ hôi) trong giày thể thao, tránh mang những loại giày bằng cao su hay nhựa. Em cũng nên đến bác sĩ da liễu để được tư vấn và kê đơn như kem chống nấm dùng cho những phần bị nhiễm nấm, thuốc uống trong vòng một tháng hoặc sáu tuần.
Bàn tay và móng tay
Bàn tay thường phải cầm nắm, cọ xát, chịu nóng lạnh, tiếp xúc nước và xà phòng. Chúng ta rửa tay thường xuyên nên da tay thường khô ráp. Đó là lý do tại sao việc chăm sóc cho đôi bàn tay lại quan trọng như vậy.
Bảo vệ đôi bàn tay
- Sau khi rửa, nên lau tay kỹ. Sử dụng loại xà phòng hoặc nước rửa tay êm dịu cho da tay.
- Nếu da tay khô ráp, hãy sử dụng một ít kem dưỡng da tay.
- Mang găng tay trong mùa lạnh.
- Chất tẩy rửa chén bát rất mạnh và có hại cho da tay. Trong khi rửa chén, em nên mang găng tay.
Mụn cóc
Mụn cóc là lớp da dày trồi lên do virus và lây lan khi đụng chạm. Mụn cóc có thể mọc trên bàn tay, bàn chân, cằm, quanh môi và mũi. Đối với nam giới, nguyên nhân xuất hiện mụn cóc có thể do cạo râu. Em bị lây mụn cóc nếu dùng chung phòng tắm, khăn tắm hoặc giày dép với người nổi mụn. Ngoài ra, phòng vệ sinh công cộng và hồ bơi là những nơi có nguy cơ lây nhiễm cao.
Đôi khi, mụn cóc biến mất mà không cần chữa trị. Nếu không, em phải đến bệnh viện.
MÓNG TAY
Ăn uống không đầy đủ khiến móng tay xuống cấp trầm trọng.
Nếu trên móng tay xuất hiện những đốm trắng đục, cơ thể em thiếu kẽm và i-ốt.
Nếu móng tay dễ gãy xước, có thể em thiếu máu, can-xi, sắt, các vitamin B, D và E.
Cắn móng tay
Các cậu trai thường bị xước móng và có tật cắn móng tay. Em biết rõ là "gặm" móng tay là một thói quen xấu vì móng tay là một ổ vi trùng. Em có thể bị mắc bệnh như bệnh vàng da. Ngoài ra, cắn móng tay nơi công cộng chẳng lịch sự chút nào, vì thế em nên kiềm chế thói quen này lại, ngay cả khi em đang ở trong phòng riêng của mình.
Các cậu trai thường cắn móng tay khi bối rối hoặc buồn chán. Nhưng nhiều khi, họ đưa lên cắn mà chẳng biết mình đang "gặm" gần hết mấy cái móng rồi.
Để bỏ tật cắn móng tay…
- Nghĩ xem khi nào em hay cắn móng tay (khi xem tivi chẳng hạn) và cố gắng kiềm chế bản thân
- Luôn nhớ rằng khi em cắn móng tay là em "cắn" luôn vô số vi trùng
- Bỏ tay ra khỏi miệng và kiếm việc để cho đôi tay luôn bận rộn
- Lâu lâu (khoảng 5 ngày) tự thưởng cho mình nếu em đã cố gắng không cắn móng tay trong một thời gian dài như vậy.
Dùng đồ bấm móng tay.
Đừng cắt quá ngắn! (Cắt theo đường thẳng, tránh cắt theo hình vòng cung và giũa móng để không bị góc cạnh ở hai bên móng).
Đừng kéo hoặc cắn phần xước. Em nên làm mềm phần xước bằng nước ấm và cắt cẩn thận.
Và dĩ nhiên, nhớ rửa móng tay thường xuyên! Móng tay trông chẳng đẹp đẽ gì nếu chứa đầy ghét bẩn, phải vậy không nào?
RĂNG MIỆNG
Chúng ta vẫn biết "cái răng cái tóc là gốc con người". Một nụ cười rạng ngời rất quan trọng đối với dáng vẻ bên ngoài và cũng là yếu tố gây ấn tượng đầu tiên. Em muốn có một nụ cười quyến rũ thì trước tiên răng của em phải trắng khỏe đã. Cách tốt nhất để có một hàm răng trắng khỏe và một nụ cười hút hồn là đánh răng và đến nha sĩ thường xuyên.
Đánh răng
Em sẽ cảm thấy ngượng đến nỗi "muốn chui xuống đất" nếu ai đó nói rằng miệng của em hôi quá. Hôi miệng không chỉ do sâu răng, viêm amidan, các bệnh về đường ruột mà còn do các mẩu thức ăn còn sót lại trong miệng nếu không đánh răng sau bữa ăn.
Chăm sóc răng không đơn thuần là việc vệ sinh cá nhân, đó là vấn đề của sức khỏe và phép lịch sự.
Nên đánh răng kỹ sau mỗi bữa ăn và trước khi đi ngủ. Đánh răng sẽ giúp lấy đi những thức ăn thừa giữa các kẽ răng, ngừa các bệnh về lợi cũng như sự tích tụ bựa răng làm hư răng. Em nên đến nha sĩ theo định kỳ để tránh việc đáng tiếc là phải nhổ bỏ răng.
Đánh răng như thế nào?
Mỗi ngày em đều đánh răng, nhưng em có biết đánh răng như thế nào là đúng cách chưa?
Em cần có:
- Một bàn chải đánh răng lông mềm, có thể xoay nhiều góc độ
- Kem đánh răng
- Chỉ nha khoa
- Nước súc miệng
Trước tiên, em cho một ít kem đánh răng lên bàn chải, tiếp đó thấm ít nước lên kem. Em đánh răng theo chiều dọc lên xuống và đánh cả mặt trong lẫn mặt ngoài. Đừng ấn bàn chải quá mạnh vì như vậy sẽ làm cho răng và lợi tách ra khi về già. Cuối cùng, đánh răng hàm và các kẽ răng.
Em dùng bàn chải massage lợi theo đường tròn và chải phần trong răng hàm trên và hàm dưới. Hãy nhớ đánh răng từ trong ra ngoài. Cách này sẽ làm sạch vi khuẩn và tránh hôi miệng. Đừng quên chà cả lưỡi! Một số bàn chải đánh răng có phần được thiết kế riêng cho việc chà lưỡi bằng lưng của bàn chải.
Bí quyết là đánh răng trong ba phút! Không phải ba giây! Tốt nhất em nên treo một chiếc đồng hồ nhỏ trong phòng tắm để đánh răng đủ thời gian và không bị trễ giờ. Cả nhà sẽ thích cho mà xem!
Kem đánh răng và nước súc miệng
Trong kem đánh răng thường có chứa flo, một loại chất khoáng làm cho răng chắc khỏe và ngừa sâu răng. Em chỉ cần một lượng nhỏ kem, cỡ hạt đậu xanh. Đừng dùng một loại kem đánh răng duy nhất mà nên thay đổi nhiều loại.
Nước súc miệng cũng có flo. Em súc mỗi ngày hai lần sau khi đánh răng, bằng cách súc trong miệng khoảng 30 giây và nhổ ra.
Bàn chải đánh răng
Nên thay bàn chải ba tháng một lần hoặc khi các sợi lông bàn chải bị sờn. Những sợi lông bị sờn trên bàn chải không làm sạch răng mà còn làm tổn thương nướu.
Lấy bựa răng
Chỉ nha khoa giúp em lấy thức ăn vướng ở kẽ răng, làm sạch bựa và những nơi mà bàn chải đánh răng không thể chạm tới được. Sử dụng cẩn thận, nếu không em sẽ làm đau nướu.
- Em cần một đoạn chỉ nha khoa (dài 30 cm), sau đó quấn hai đầu sợi chỉ quanh hai ngón tay.
- Kéo căng chỉ và cẩn thận đặt vào kẽ răng, sau đó kéo sợi chỉ lên xuống, trước ra sau. Làm sạch từng chiếc răng bằng cách căng sợi chỉ quanh răng theo hình chữ U. Thức ăn vướng lại sẽ bị kéo ra hết.
- Dùng một đoạn chỉ nha khoa khác làm sạch kẽ răng tiếp theo. Cứ thực hiện như vậy cho đến hết hàm răng.
Thức ăn tốt cho răng
Chế độ ăn uống hợp lý rất quan trọng đối với một hàm răng trắng khỏe.
Em nên ăn rau quả, bánh mì bột lúa tổng hợp, phó mát, sữa chua, sữa, đậu phộng, kẹo cao su không đường (loại có xylitol). Đây là thức ăn bảo vệ tốt cho men răng và giúp làm sạch miệng.
Em nên tránh thức ăn chứa đường, như kẹo, nho khô, bánh ngọt giữa các bữa ăn và đặc biệt là trước khi ngủ. Những thức ăn này dễ làm sâu răng.
Ngoài ra, nên tránh ngồi nhiều trong phòng có khói thuốc lá. Việc hút thuốc lá cũng dẫn đến hư răng và các bệnh về nướu.
Niềng răng
Chẳng có gì phải lo lắng khi niềng răng cả. Có nhiều người niềng răng mà vẫn cười một cách tự nhiên đấy thôi. Khi hết thời gian niềng, em sẽ có hàm răng đều tăm tắp.
Em cũng nên chà niềng. Nha sĩ sẽ hướng dẫn cho em cách làm.
Thức ăn cứng có thể làm hư niềng. Để tránh điều đó, hãy cắt táo và cà rốt thành từng miếng nhỏ trước khi ăn. Còn nếu đó là kẹo bánh cứng thì em nên dằn lòng, vì loại thức ăn này có thể gây hại cho răng ngay cả khi răng em không niềng.
MẮT
Mắt thực hiện hơn một trăm ngàn chuyển động mỗi ngày. Nhiều lúc, em còn chẳng để ý tới những việc mà mắt phải "gồng" mình hoạt động. Ngồi trước máy vi tính hàng giờ, đọc những sách có chữ li ti, ngồi nhiều trong bóng tối... đều khiến mắt em mệt mỏi.
Vùng da quanh mắt cực mỏng và nhạy cảm, đó là lý do tại sao em không nên ấn lên đó, cào hay kéo nó. Mắt có thể sưng lên, ngứa, rát, chảy nước mắt hoặc bắt đầu máy mắt (khi mệt hoặc không nhìn rõ). Hãy dùng bông gòn tẩm nước mát đặt lên mắt để đỡ sưng và ngứa.
Khi phải hoạt động quá nhiều, mắt cần được nghỉ ngơi để các cơ mắt được thư giãn. Một giấc ngủ tám tiếng mỗi ngày đủ để em tỉnh táo và sảng khoái vào ngày hôm sau.
Ngoài ra, chế độ ăn uống hợp lý rất quan trọng đối với mắt. Vitamin A và B2 có trong cà rốt, sữa, trứng gà, gan, quả mơ và những sản phẩm từ lúa mì tổng hợp giúp mắt khỏe hơn. Uống đủ nước để đôi mắt trông đầy sức sống, em nhé.
Nếu mắt xuất hiện những chấm đỏ trên lòng trắng, bên trong mí mắt, lông mi ướt và mắt bị xốn, em nên đến bác sĩ vì có thể em bị viêm kết mạc.
Luôn rửa tay trước và sau khi chạm vào mắt. Không được dùng chung khăn tắm, khăn mặt với bất cứ ai để tránh lây bệnh cho cả nhà.
Bác sĩ nhãn khoa sẽ tư vấn cho em các loại thuốc nhỏ, thuốc bôi và em sẽ sớm khỏi bệnh thôi.
Để giữ cho đôi mắt khỏe mạnh, hãy chú ý những quy tắc sau:
- Giữ vệ sinh cá nhân; không dùng chung khăn lau mặt với người khác.
- Không dụi mắt sau khi bắt tay với những người vừa mới ho, hắt hơi, chùi mũi.
- Không dụi mắt khi tay bẩn.
- Không ngồi lâu trong phòng có nhiều khói thuốc. Chất nicotine cực kỳ có hại đối với mạch máu và dây thần kinh nhạy cảm của mắt.
- Nhìn ra cửa sổ, đi bộ, nhìn cây cỏ hoặc chỉ đơn giản là nhắm mắt một chút khi mắt mỏi. Đắp túi trà hoa cúc âm ấm hoặc hai chiếc muỗng cà phê vừa mới lấy ra khỏi tủ lạnh lên mắt giúp mắt khỏe hơn rất nhiều.
Tại phòng khám mắt
Gần đây, tỉ lệ học sinh mắc các tật khúc xạ ngày càng gia tăng. Vì thế, em cần chú ý khi thấy mắt có những biểu hiện khác thường.
Em cần phải đeo kính khi:
- Bị nhức đầu trong lúc đọc sách hoặc ngay sau khi đọc
- Không nhìn rõ những thứ ở xa hoặc gần
- Nhìn một hình ra hai hình
Nếu em không thể nhìn rõ những gì cô viết lên bảng, có thể em đã bị cận thị.
Nếu em không thể nhìn hoặc đọc được những gì ở gần, có thể em đã bị viễn thị.
Những dấu hiệu đầu tiên của các bệnh về mắt sẽ được phát hiện khi em đi khám mắt tại các phòng khám chuyên khoa hoặc bệnh viện mắt.
Trình tự khám mắt bao gồm:
- Kiểm tra mắt bằng máy
- Đọc những chữ cái to và nhỏ từ một khoảng cách nhất định.
Bác sĩ nhãn khoa kiểm tra mắt của em bằng một cái kính lúp đặc biệt. Sau đó, bác sĩ sẽ đánh giá xem em có cần đeo kính không và nếu đeo, sẽ đeo kính cận hay viễn. Thông thường, lứa tuổi các em phần lớn là bị cận thị.
Khi bắt buộc phải đeo kính, ban đầu, em có thể sẽ thấy phiền toái nhưng sau một thời gian em sẽ thấy thích đeo kính hơn và hào hứng mua gọng kính hợp với mình giống như một thứ đồ phụ kiện mới vậy. Đừng ngại ngùng khi bạn bè chọc em "nhìn đời qua hai mảnh ve chai"! Em thử nhìn quanh mình xem, có rất nhiều người trạc tuổi em mang kính đấy thôi. Và điều quan trọng nhất là em có thể nhìn thấy mọi thứ rõ ràng chứ không mờ mờ ảo ảo.
Chọn kính
Trước tiên là tròng kính. Em nên chọn loại tròng bằng nhựa nhẹ để tránh những dấu ịn lên mũi và đằng sau tai và tròng kính có lớp phủ phản quang để bảo vệ mắt.
Tiếp đến là gọng kính. Hãy bỏ qua một bên những gọng kính che khuất đường chân mày. Những gọng kính che mất hoặc một nửa đường chân mày sẽ làm cho đôi mắt và khuôn mặt em mất cân đối.
Kính áp tròng
Kính áp tròng là một miếng nhựa hình cầu mỏng áp sát vào tròng mắt và điều chỉnh độ khúc xạ của mắt. Kính áp tròng có nhiều loại: cứng, mềm, thoáng khí…
Rất khó nhận biết em có đeo kính áp tròng hay không, trừ những kính áp tròng màu làm thay đổi màu mắt. Kính áp tròng tương đối đắt và phải được bảo quản cẩn thận nếu em không muốn mắt mình viêm nhiễm.
Dù sao đi nữa, đeo kính gọng vẫn luôn là giải pháp tốt nhất.
Kính mát
Tia cực tím rất có hại cho mắt. Vì thế, em nên mang kính mát vào mùa hè, khi ra đường, đi biển… Thậm chí vào mùa đông, em cũng nên đeo để tránh gió bụi.
Em nên chọn loại kính có chất lượng nhựa tốt, có ký hiệu bảo vệ mắt khỏi tia cực tím. Dĩ nhiên, em là người quyết định gọng kính nào cho hợp thời trang và khuôn mặt của mình, nhưng hãy luôn nhớ rằng chất lượng vẫn quan trọng hơn là thời trang.
Nếu em mang kính mát, cách tốt nhất để bảo vệ mắt khỏi ánh nắng mặt trời là kính đổi màu; khi trời nắng kính sẽ chuyển sang màu tối còn khi trời ít nắng hay ở trong phòng thì kính sẽ sáng hơn.
TAI
Chăm sóc tai
Không để tai bẩn.
Em nên rửa tai khi tắm hoặc gội đầu. Lắc lắc đầu để nước ra khỏi lỗ tai. Sau đó lau khô bằng khăn tắm. Cuối cùng, dùng tăm bông chùi sạch vành tai.
Không được thọc sâu tăm bông vào trong lỗ tai, vì như vậy sẽ làm tổn thương màng nhĩ.
Lỗ tai tiết ra ráy tai; chất này rất hữu ích, bảo vệ lỗ tai khỏi vi khuẩn, bụi bặm và những vật thể ở bên ngoài lọt vào.
Lâu lâu tai tróc vảy, đó là dấu hiệu da khô hoặc kém tuần hoàn máu. Trong trường hợp này, tránh rửa tai bằng xà phòng mà hãy lau bằng một khăn tắm và bôi lên một ít kem dưỡng.
Bấm lỗ tai
Nếu thích đeo khuyên tai, em có thể bấm lỗ tai. Bấm lỗ tai không cần dùng thuốc gây tê vì đơn thuần việc bấm lỗ tai còn ít đau hơn cả việc tiêm thuốc tê nữa! Em có thể bấm ở một tiệm đồ trang sức bằng súng bấm lỗ tai.
Sau khi đeo khuyên tai, có thể em sẽ bị nổi mụn hoặc ngứa do dị ứng với kim loại (trong hầu hết trường hợp là đồ mạ kền). Đó là lý do tại sao phần tiếp xúc với tai trên những chiếc khuyên tai nên được làm bằng vàng hoặc thép chống gỉ.
Nhiễm trùng lỗ tai
Bơi lội rất thú vị! Tuy nhiên, đôi khi em sẽ gặp không ít phiền toái. Em có thể nhiễm trùng tai từ bên ngoài sau khi bơi. Điều này là do vi khuẫn chui vào tai qua nước. Độ ẩm bên trong tai làm tăng khả năng viêm nhiễm.
Để tránh nhiễm trùng:
- Làm khô lỗ tai sau khi bơi
- Lau thật kỹ bằng khăn tắm
- Tuy nhiên, nếu bị đau tai em nên đến bác sĩ ngay.
Tai nghe nhạc
Nếu em thích nghe nhạc, đừng mở nhạc quá lớn. Nghe nhạc lớn khi đeo tai nghe (earphone) trong thời gian dài sẽ làm thính giác yếu đi. Nhớ vặn nhỏ xuống vừa đủ nghe nhé!
— Hết chương —